Nega bu muhim
Elektron tijorat biznes, iste’molchilar va byudjet manfaatlariga ta’sir ko‘rsatadigan asosiy savdo va xizmat ko‘rsatish kanallaridan biriga aylanmoqda. Ushbu sohadagi qonunchilikning yangilanishi raqamli platformalarning ishlash qoidalari, soliq mexanizmlari va raqobat shartlarini belgilaydi. Asosiy qonunning qabul qilinishi aylanmani qonuniylashtirish va iqtisodiyotdagi yashirin faollikni kamaytirish uchun asos yaratadi.
Nima bo‘ldi
- Oliy Majlis Qonunchilik palatasi tomonidan elektron tijoratni rivojlantirishga qaratilgan qonun loyihasi birinchi o‘qishda qabul qilindi.
- 2026-yilda deputatlar tomonidan birinchi marta ko‘rib chiqilgan hujjat O‘zbekiston Vazirlar Mahkamasi tomonidan kiritilgan. U elektron tijorat sohasidagi iste’mol munosabatlari va faoliyat turlarining ta’riflarini kiritadi, shuningdek tushunchalar apparatini aniqlashtiradi.
- Qonun loyihasi soliq solish mexanizmlari va biznes jarayonlarini takomillashtirishga qaratilgan tuzatishlarni nazarda tutadi, elektron tijoratning turli shakllari uchun alohida huquqlar, majburiyatlar va javobgarlik choralarini belgilaydi.
Raqamlar va faktlar
- Qonunchilikda “elektron tijorat platformalari operatorlari”, “buyurtmalar agregatorlari”, “raqamli striming xizmatlari”, “elektron tijorat ishtirokchilari” va “transchegaraviy elektron tijorat” atamalariga aniqlik kiritilmoqda.
- Marketpleyslar, agregatorlar va striming xizmatlari uchun alohida huquqlar, majburiyatlar va javobgarlik choralari joriy etilmoqda.
- Qonun loyihasi bilan elektron tijorat sohasida yakka tartibdagi tadbirkorlar va o‘zini o‘zi band qilgan shaxslarning o‘tgan yilning avgust oyida joriy etilgan huquqiy rejim doirasida maxsus hisobvaraqlarga ega bo‘lish majburiyati mustahkamlanmoqda.
- Tovarlarni marketpleyslar orqali realizatsiya qiluvchi eksport qiluvchilar uchun bojxona yuk deklaratsiyasini taqdim etish sharti bilan QQSning nol stavkasi va pasaytirilgan soliq stavkalarini qo‘llash nazarda tutilmoqda.
Mohiyat
- Birinchi o‘qish elektron tijorat uchun yagona huquqiy maydonni shakllantirish jarayonini boshlaydi.
- Qonun loyihasi raqamli platformalar faoliyatini tartibga solish, soliq qoidalarini aniqlashtirish va aylanmalarning shaffofligini oshirishga qaratilgan.
- Bozor uchun bu yanada aniqroq talablar va ishtirokchilar o‘rtasidagi mas’uliyatni ajratishni anglatadi.
- Ko‘rib chiqilayotgan qonun loyihasi ushbu normalarni tizimlashtiradi va ularni butun elektron tijorat sohasiga kengaytiradi.
