Nega bu muhim
O‘zbekistonda ko‘chmas mulk bozori tez sur’atlar bilan o‘sib bormoqda, biroq shu bilan birga xaridorlar va sotuvchilar uchun xatarlar ham ortmoqda. “Xufyona” vositachilarning mavjudligi va tartibga solishning zaifligi bitimlar hamda fuqarolar huquqlariga tahdid soladi. Yangi qonun rieltorlar faoliyatini tizimli ravishda tartibga solish va bozor shaffofligini oshirishga xizmat qiladi. Bu esa sohaga bo‘lgan ishonch va ko‘chmas mulk operatsiyalari xavfsizligiga bevosita ta’sir ko‘rsatadi.
Nima bo‘ldi
- O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati “Rieltorlik faoliyati to‘g‘risida”gi qonunni ko‘rib chiqdi va ma’qulladi.
- Hujjat ko‘chmas mulk bozorining faol o‘sishi va mavjud muammolarni inobatga olgan holda uni tartibga solishni yangilashga qaratilgan.
- Qonun rieltorlar faoliyatining asosiy tamoyillarini belgilaydi va kasbiy o‘zini o‘zi tartibga solish mexanizmlarini joriy etadi.
- Shuningdek, u bozor shaffofligini oshirish va bitim ishtirokchilarining huquqlarini himoya qilishga xizmat qiladi.
Raqamlar va faktlar
- Qonun rieltorlik faoliyatining qonuniylik, xolislik, halollik, maxfiylik va manfaatlar to‘qnashuviga yo‘l qo‘ymaslik tamoyillarini mustahkamlaydi.
- Belgilanishicha, rieltorlar va agentlar mijozlarga vijdonan xizmat ko‘rsatishi va ularning manfaatlarini ko‘zlab harakat qilishi shart.
- Bozorni o‘zini o‘zi tartibga solish mexanizmi sifatida rieltorlarning professional jamoat birlashmalari ishtiroki joriy etiladi.
- Mazkur birlashmalar guvohnomalar berish, mutaxassislar malakasini baholash va ularning faoliyatini nazorat qilish vakolatiga ega bo‘ladi.
- Qonun “yashirin iqtisodiyot” ulushini qisqartirish va ko‘chmas mulk bozoridagi operatsiyalar shaffofligini oshirishga qaratilgan.
- Iste’molchilar hamda bozor ishtirokchilarining huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilishga alohida e’tibor qaratilgan.
Mohiyat
- Rieltorlar uchun bu talablarning kuchayishi va rasmiy qoidalar hamda kasbiy standartlar doirasida ishlash zarurligini anglatadi.
- Xaridorlar va sotuvchilar bitimlar xavfsizligi va o‘z huquqlarini himoya qilish bo‘yicha ko‘proq kafolatlarga ega bo‘ladi.
- Umuman olganda, bu bozor uchun norasmiy vositachilar ulushini kamaytirish va operatsiyalar shaffofligini oshirish yo‘lidagi muhim qadamdir.
- Davlat o‘zini o‘zi tartibga solish mexanizmlari orqali nazoratni kuchaytirib, ayrim funksiyalarni professional birlashmalarga qayta taqsimlaydi.
