Nega bu muhim
Ma’lumotlar ko‘chmas mulkka investitsiyalarning jozibadorligi muqobil vositalarga nisbatan qanday o‘zgarayotganini ko‘rsatadi. Daromadlilikning sezilarli o‘sishi va bir vaqtning o‘zida hududlar bo‘yicha tafovutlarning kengayishi bozorning bir xil emasligini va yanada aniq yondashuvni talab qilishini anglatadi. Investorlar uchun bu joylashuv va uy-joy turini tanlashga bevosita ta’sir qiladi.
Nima bo‘ldi
- Makroiqtisodiy va hududiy tadqiqotlar instituti Toshkent shahridagi ko‘p qavatli uy-joylarga kiritilgan investitsiyalarning daromadliligini tahlil qildi.
- 2026-yil mart oyi yakunlariga ko‘ra, ijara ko‘rsatkichlarining pasayishi va uy-joy narxlarining oshishi fonida umumiy daromadlilikning o‘sishi qayd etildi.
- Hududlar va xonadon turlari bo‘yicha ham sezilarli farqlar aniqlandi.
Raqamlar va faktlar
- 2026-yil mart oyida Toshkentda uy-joyga kiritilgan investitsiyalarning daromadliligi 14,6 foizni tashkil etdi, o‘tgan yili bu ko‘rsatkich 6,2 foiz bo‘lgan.
- Ijaradan olingan o‘rtacha daromad 8,7 foizdan 8,0 foizga kamaydi, uy-joyning o‘rtacha narxi esa 6,6 foizga oshdi.
- 1 xonali kvartiralar bo‘yicha eng yuqori daromadlilik Mirobod tumanida — 50,0% (bir yil avval — 1,0%) va Bektemir tumanida — 19,3% (22,8%) qayd etildi.
- 2 xonali kvartiralar bo‘yicha — Yunusobod tumanida 24,8% (0,5%) va Yakkasaroy tumanida 13,0% (16,5%).
- 3 xonali kvartiralar bo‘yicha — Mirobod tumanida 12,9% (9,5%) va Chilonzor tumanida 3,8% (8,7%) qayd etildi.
- 4 xonali kvartiralar bo‘yicha — Yakkasaroy tumanida 18,5% (12,2%) va Bektemir tumanida −14,1% (4,3%).
- Tumanlar bo‘yicha daromadlilikning o‘rtacha og‘ishi 2,8 foizdan 5,5 foizga, narxlarning og‘ishi 2,8 foizdan 5,4 foizga, ijara stavkalaridagi farqlar esa 0,4 foizdan 0,6 foizga oshdi.
- Yil davomida uy-joyni qayta sotishdan tushgan daromad o‘rtacha 6,6 foizni tashkil etdi, jumladan, Mirobod tumanida 16,6 foiz, Yakkasaroy tumanida 12,4 foiz, Yashnobod tumanida 3,1 foiz, Chilonzor tumanida 1,9 foiz va Bektemir tumanida 0,8 foizni tashkil etdi.
- O‘rtacha ijara rentabelligi 8,0 foizni tashkil etib, eng yuqori ko‘rsatkichlar Shayxontohur tumanida 9,1 foiz va Yashnobod tumanida 8,4 foiz bo‘ldi.
- Xonadon turlari bo‘yicha daromadlilik quyidagicha: 1 xonali — 29,8% (9,3%), 2 xonali — 17,4% (4,8%), 3 xonali — 8,7% (6,2%), 4 xonali — 2,4% (4,4%).
- Valyuta depozitlari bo‘yicha o‘rtacha stavka taxminan 4,9 foizni, milliy valyutadagi depozitlar bo‘yicha esa 21,2 foizni tashkil etdi.
Mohiyat
- Investorlar uchun ko‘chmas mulk valyuta depozitlariga nisbatan raqobatbardosh muqobil bo‘lib qolmoqda, biroq daromadlilik darajasi bo‘yicha so‘mdagi omonatlardan ortda qolmoqda.
- Ko‘rsatkichlarning hududlar bo‘yicha keng tarqalishi obyekt tanlashda xavflarning oshishini va yanada aniqroq baholash zarurligini anglatadi.
- Eng katta salohiyat kichik xonadonlarda saqlanib qolmoqda, yirik obyektlar esa pastroq daromadlilikni ko‘rsatmoqda.